2 weken geleden was ik weer eens in de Zonneberg in Maastricht op een RRB avond waar ik onderstaande foto’s heb gemaakt. De laatste jaren heb ik honderden, misschien wel duizenden foto’s ondergronds gemaakt. Toch zie je steeds weer iets nieuws…

Zonneberg Maastricht – Henricus Hansen 1660

Zonneberg Maastricht – Oh, mijn lieve

Zonneberg Maastricht – Doorbraak 1585

Zonneberg Maastricht 2013-1

The post RRB avond – Zonneberg Maastricht appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Bron: MaastrichtUnderground

Heb je al eens een heks in het echt gezien? Verkleed je als heks (mag wel, hoeft niet!) en maak een tocht in de grotten Zonneberg. Want in deze grotten wonen nog twee heuse toverkollen . Onze gids Paul weet waar ze verstopt zitten en laat je graag hun schuilplek zien. Kom op 30 oktober maar langs als je durft en beleef het spannende heksenavontuur!

• Datum: 30 oktober van 16:00 tot 16:45 uur, van 17:00 tot 17:45 uur en van 18:00 tot 18:45 uur.
• Start: Ingang Zonneberg
• Prijs: € 4,50
• Leeftijd: 4 t/m 11 jaar
• Online boeken: start 16:00, 17:00, 18:00

Halloween Zonneberg Maastricht

The post Heksenheisa – Halloween in grotten Zonneberg Maastricht appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Bron: www.reisreporter.be

Verzamelpunt Grotten Noord

Wat veel mensen niet weten is, dat een groot gedeelte van de culturele erfenis van Maastricht zich onder de grond bevindt. Hier kan je, op avontuurlijk wijze, minstens evenveel historische schatten ontdekken. Bijzondere ondergrondse evenementen in oktober zijn ‘Oktober Mergelmaand’ en het avontuurlijke Halloween.

Oktober Mergelmaand

Mergel, de stad Maastricht en de provincie Limburg zijn er op vele manieren mee verbonden. Vanaf vandaag staat mergel een maand lang in de schijnwerpers tijdens de jaarlijkse Oktober Mergelmaand! In Maastricht komen de vele facetten van deze voor Limburg zo belangrijke steen aan bod. Zo zullen er diverse workshops mergelbewerking, lezingen, excursies, rondleidingen en tentoonstellingen plaatsvinden voor jong en oud! Ook zijn er diverse onderaardse gangenstelsels te bezoeken onder leiding van een gids. Tijdens de herfstvakantie worden er tevens speciale mergelactiviteiten voor kinderen aangeboden.

Tips:

• Rondleidingen in de grotten van de Sint Pietersberg In de Sint Pietersberg, ten zuiden van Maastricht, is door de mergelwinning een uitgestrekt doolhof van gangen ontstaan. De wanden en plafonds geven informatie over de manier waarop de ‘blokbrekers’ gewerkt hebben.

• 9; 10 en 23; 24 oktober 2010: Ondergronds Kerkenpad – Grotten Zonneberg. Je bezoekt restanten van een (vermoedelijke) schuilkapel uit de Franse tijd, ziet een levensgrote crucifix, een katholieke kapel uit WO II, en de “de kapel ter herinnering aan de geloofsvervolging in 1794”. Op verschillende plaatsen op de muur is de eeuwenoude strijd tussen de geloofsovertuigingen terug te vinden.

• 21 oktober: Voorleesmiddag in Grotten Noord. Een bijzondere voorleesmiddag in de Grotten Noord. Kinderboekhandel “de Boekenwurm” heeft diverse spannende verhalen geselecteerd. Diep in de berg en omringd door duisternis weet je zeker dat je helemaal op zult gaan in het verhaal.

• Tijdstip: 15:00 uur – Duur: 1 uur – Prijs: € 2,50 p.p. – Locatie: Grotten Noord, Luikerweg 71, Maastricht.

Zo beleef je halloween pas echt!

Al eeuwen vormt het ondergrondse labyrint van de Sint Pietersberg een broedplaats voor sinistere verhalen. De enorme duisternis, de absolute stilte, de grillige wanden en het feit dat je met gemak verdwaalt en tot in het oneindige blijft dolen, maken de grotten tot een onheilspellende plaats. Dit jaar staat het verhaal van ‘Het Verdwenen Meisje’ centraal. Theater in wellicht het mooiste en indrukwekkendste authentieke decor van Maastricht. Waarheid of fictie? Ontdek het zelf tijdens Halloween in de grotten van de Sint Pietersberg. Kom verkleed!

Maak ook kennis met ‘Het verdwenen meisje’

• Locatie: Grotten Noord (Luikerweg 71, Maastricht) bij Chalet Bergrust, gratis parkeren.

• Data: 30 en 31 oktober

• Tocht kinderen: (8 tot en met 13 jaar): vanaf 16.00u zijn kinderen van harte welkom om te schminken en alvast in de sfeer te komen met een spannend verhaal. Om 16.30u en om 17.30u starten de Halloweentochten.

• Tocht volwassenen: starten om 19.30u en 21.00u. De allerkleinsten hoeven niet thuis te blijven, voor hun worden tijdens de kindertochten diverse verhalen voorgelezen rondom de vuurkorf.

• Prijs: Kinderen € 9,50 en volwassenen € 11,50 (beiden incl. een warme drank en randprogramma).

PRAKTISCHE INFORMATIE:

Vooraf reserveren is noodzakelijk: VVV Maastricht | Tel +31 (0)43 325 21 21
Internet: www.maastrichtunderground.nl | www.vvvmaastricht.eu

The post Op ontdekkingstocht in Ondergronds Maastricht appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Zo gewonnen, zo geronnen

Het volgende krantenbericht stamt uit april 1898 en verteld over de feestelijke opening van de nieuwe ingang onder de Zonneberggroeve.

2 april 1898 Opening Zonneberg

St. Pieter. Het uitgraven van mergel en mergelblokken heeft na vele jaren nu tot resultaat gehad, dat er een geheel nieuwe doorgraving in de sint Pietersberg heeft plaatsgevonden. Een nieuw gedeelte is nu blootgelegd, welk zijn ingang heeft onder de hoeve Zonneberg. Een geheel nieuwe en mooi gelegen toegang tot de onderaardse groeven, dichter bij de stad, is nu aangelegd.

Onder begeleiding van de plaatselijke harmonie zal een bergtocht georganiseerd worden en de uitbreiding van de groeve feestelijk worden gevierd.

Van deze uitgang kon men echter niet zo lang genieten, want niet lang daarna volgt het volgende bericht:

1898 sluiting nieuwe Zonneberg ingang

Maastricht 1 augustus. In onze correspondentie van jl. zaterdag maakte wij melding van de nieuwe ingang van de Sint Pietersberg onder de hoeve Zonneberg. Lang heeft deze ingang niet bestaan want reeds verleden vrijdag is hij onder toezicht van de heer Schols, voorzitter van de vereniging “Les amis des sciences, lettres et arts” vergezeld van twee rijkswachters afgesloten.

De vereniging “Les amis des sciences, lettres et arts” is de plaatselijke voorgang van de huidige VVV die gaarne profiteert van de toeristische aantrekkingskracht van de mergelgrotten en we komen ze in een krantenbericht uit datzelfde jaar nogmaals tegen:

Toerisme Mergelgrotten Zonneberg 1898

Vreemdelingen, welke de beroemde grotten van den Sint Pietersberg bezoeken, moeten zich daartoe voorzien van kaarten, welke worden afgegeven door de “Les amis des sciences, lettres et arts”. Deze vereniging heeft namelijk voor een paar jaren van de voornaamste eigenaars der groeven – de familie Straetmans en Ceulen) het monopolie van het bergbezoek tegen zekere voorwaarden verkregen.

Nu komt echter concurrentie. Onder de hoeve Zonneberg is door particulieren en nieuwe ingang gebroken, waardoor niet officiele gidsen de vreemdelingen in de groeve brengen. Wij hoorden tot nu toe niet, dat bovengemelde vereniging, zich hiertegen verzette, ofschoon de “Katholieke Landbouwvereniging” bereids een bergtocht met muziek door de nieuwe ingang organiseerde. Ook schijnt de burgemeester van St. Pieter, de heer Ceulen, er niets tegen te hebben.

De vereniging “Les amis des sciences, lettres et arts” had in die tijd zelfs een heus reglement ingevoerd:

Regelement bezoek Sint Pietersberg 1895

Ter voorkoming, dat vreemdelingen bij het bezoeken van den St. Pietersberg afgezet worden, is de volgende regeling ingevoerd:

Tegen personen zonder gids of zonder kaart in den berg bevonden, wordt proces verbaal opgemaakt. (is heden ten dage natuurlijk ook weer zeer actueel) Gidsen. die bevonden worden personen te begeleiden zonder kaart, worden niet meer toegelaten. deze toegangskaart moet bij het ingaan van de berg aan de gids overhandigd worden. Na getekend te hebben, geeft de gids de strook terug en behoudt de kaart.

De gidsen mogen geen drinkgeld vorderen. Het schrijven van van namen in het museum is ten strengste verboden; elders mag dit geschieden op aanwijzing van den gids(!) Beschadiging van beeldhouwwerk of tekening wordt gerechtelijk vervolgd.

Het publiek wordt verzocht er op te letten, dat bij het in- en uitgaan van den berg de controle der kaarten plaatsvind, dit is noodzakelijk voor eventuele reclame, welke geschied onder overlegging der strook.

Merkwaardigste punten:

• Museum
  
• Bosquet
  
• Negendrup
  
• Echo
  
• Hel

Voor gezelschappen zich te melden aan de “Societé Les amis des sciences, lettres et arts” (Breedestraat Nr. 23) te Maastricht. voor reclamen wende men zich tot de heer F. Schols, in het huis “Maes en Burg” te St. Pieter.

Aan het einde van datzelfde jaar (december 1895), ziet men dat de Societé, moeite gaat doen om andere illegale ingang in de Sit Pietersberg probeert te voorkomen door afsluiting van diverse ‘geheime’ ingangen:

Geheime ingangen Sint Pietersberg 1

Geheime ingangen Sint Pietersberg 2

Met genoegen kunnen we mededelen.dat op initiatief van het verdienstelijk bestuur der vereniging “Les amis des sciences, lettres etc.” alhier de talrijke geheime toegangen tot de Sint Pietersberg zullen worden dichtgemaakt. reeds is sedert enige dagen hiermede een begin gemaakt. Daardoor zullen vanzelf vele baldadigheden, schendingen enz. die men in de laatste tijd betreurde, worden voorkomen en waarvan

vooral de muurschilderingen het slachtoffer waren en die verder oorzaak waren, dat in het algemeen door het bestuur in de vereniging met “Maas en Jeker” niets ernstigs en degelijks kan ondernomen worden zonder schaden.

Zo zie je maar weer dat de geschiedenis zich herhaalt; ook in 2010, 115 jaar later, worden de mergelgroeves weer gecontroleerd aangezien zogenoemde berglopers zich met hun vernielingen niet kunnen inhouden. Er worden boetes uitgedeeld en de ingangen worden – als ze dat niet reeds waren – extra verstevigd. Laten we hopen dat er over niet al te lange tijd (en dan bedoel ik niet wéér 100 jaar) er iets structureel veranderd. Laten we hopen dat er een oplossing komt, die niet alleen Natuurmonumenten, maar ook de berglopers de kans geeft, de mergelgrotten te kunnen gebruiken op een verantwoorde manier. Een manier die ervoor zorgt dat er over 115 jaar nog mensen zijn die de groeve recreatief kunnen gebruiken en dat het niet alleen een herinnering is uit lang vervlogen tijden.

The post Opening en sluiting van de Zonneberg-ingang 1898 appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Meer nieuws over de Zonneberg
Informatie over rondleidingen in de Zonneberg

De onderstaande foto’s zijn gemaakt door Dutch Picture International – Henk Nijman tijdens een leuke tocht door de gangen van de Zonneberg.

The post Foto’s Zonneberg Maastricht appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Een paar weken geleden bezocht ik de Zonneberg, die iedere vrijdag te bezoeken is in het kader van de Regeling recreatief berglopen. Hier trof ik Jaap Brandsma die opnames maakte van Gerbrand van Hout die een wel zeer bijzonder instrument bespeeld, n.l. de ‘Hang’. De Hang is een soort percussie-instrument welke zijn oorsprong in Zwitserland heeft. Het instrument geeft in deze setting een bijzonder geluid. Natuurlijk vroeg ik of ik de opnames mocht gebruiken voor deze website en dat was geen probleem. Mijn dank daarvoor.

The post Bijzondere muziek in de Sint Pietersberg appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Als hij in het grottenstelsel van de Zonneberg een nis met een ondergrondse bakkerij passeert, komen de herinneringen naar boven. “Er werd in die dagen ook brood gebakken voor de vluchtelingen. Dat rook je in alle gangen, een heerlijke lucht.”  Willy Comans is even terug op de plek waar hij als jongetje van zeven met zijn ouders in september 1944 pal voor de bevrijding van Maastricht zo’n tien dagen heeft geschuild. Enkele honderden Maastrichtenaren verbleven de laatste oorlogsdagen ondergronds op de Sint Pietersberg.

Ondergrondse bakkerij Zonneberg

Comans woonde met zijn ouders in Smeermaas toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak. De familie moest hals over kop vluchten toen de Belgen een nabij hun woning gelegen brug hadden opgeblazen. Na enkele omzwervingen kwam het gezin Comans in een dorpje onder Parijs terecht. “Mijn werd door de Fransen tewerk gesteld om vliegtuigmotoren te reviseren, want hij was van beroep machinebankwerker bij Céramique.” Na de Franse capitulatie trof het gezin bij terugkeer in Smeermaas het huis totaal in puin aan. “Alle meubels waren weg, de deuren en ramen waren er uit. De buren dachten dat we in een bombardement waren omgekomen. Mijn moeder zag later de overalls van mijn vader bij andere buren aan de waslijn hangen.” Het berooide gezin ging naar familie in Blauwdorp en betrok eeen huisje aan de Brouwersweg, tegenover het Sint Annadal ziekenhuis.

Anno 2009 is Comans, die eind vijftiger jaren naar Rotterdam verhuisde, even terug in de stad waar hij opgroeide. Met zijn drie dochters en kleinkinderen logeert hij in een onderkomen van Natuurmonumenten op de Lichtenberg, vlakbij de ingang van de grot onder de Zonneberg. “Ik heb veel heimwee gehad naar Maastricht . Naar familie en naar de sfeer hier. In het begin miste ik de manier van leven hier, in het westen was het leven harder, maar ik had daar mijn werk.”

Onder begeleiding van een gids van de VVV bezoekt Comans met zijn dochters en twee kleinkinderen de grot waar hij in die septemberdagen van 1944 met zijn ouders gebivakkeerd heeft. “”We gingen ruim een week voor de bevrijding de berg in vanwege de bomdreiging.”  Wandelend over de Zonnebergweg komen de herinneringen aan die dagen bij Comans naar boven. “Overdag zaten wij als kinderen in de wei te spelen. Met mesjes bewerkten we mergelstenen, we maakten er poppetjes van. We jatten ook tomaten en radijsjes bij de boeren die dan ‘toevallig’ niet hard genoeg konden lopen om ons te pakken.”

Ondergrondse kapel Zonneberg

Eenmaal in de gangen van de Zonneberg gaat Comans op zoek naar de nis waar hij met zijn ouders verbleef. “We hadden een mooie nis. Genoeg plek voor vier gezinnen. Van strobalen maakten we scheidingswandjes.” Op de muren zijn nog vele verwijzingen uit die dagen te vinden. Cijfers op de wanden verwijzen naar de indeling die in die dagen gemaakt is voor de honderden mensen die de grot bevolkten. “het zag er soms zwart van de mensen.” De vader van Comans trok er elke dag op uit met een geleende bakfiets om in Blauwdorp eten uit de gaarkeuken en beddengoed te halen, aldus de toen zevenjarige Comans. “Maar Pa ging ook steeds naar huis omdat hij naar de Engelse radio die hij in de kruipruimte onder het huis verstopt had, wilde luisteren. Als hij weer boven kwam, kwamen de buren nieuwsgierig informeren naar de stand van zaken.”

In die dagen onder de berg heeft Comans nooit een Duitser bij of in de groeve gezien. “We zagen wel honderden bommenwerpers overkomen die richting Aken vlogen.” Comasn is zichtbaar geroerd als hij oog in oog staat met de plek waar de gids hem naar toe leidt: De ondergrondse kapel van de Zonneberg, waar kerkdiensten werden gehouden. We zijn twee keer naar zo’n dienst geweest, dat was heel speciaal. Zelfs als kind voelde ik de saamhorigheid.” In stilte trekken de man, die zijn jeugddagen terughaalt in zijn geheugen en zijn familie verder langs de donkere gangen. De frisse temperatuur van tien graden lijkt hem niet te deren. de zoektocht naar de plek waar hij met zijn ouders overnachtte loopt op niets uit. Veel families hebben toentertijd hun namen in de wanden gekrast, maar die van Comans is er niet bij. Eén van zijn dochters verklaart waarom het zo moeilijk is om de plek terug te vinden: “Pa, je moet niet vergeten dat je toen veel kleiner was en alles vanuit een ander perspectief zag.”

Opschriften Tweede wereldoorlog Zonneberg

Wat Comans niet vergeet is dat er op een avond groot tumult uitbrak onder de mensen in de grot. “Er ging het gerucht dat Amerikaanse tanks optrokken vanuit Eijsden. Iedereen liep naar de uitgang van de grot. Sommigen hadden de Nederlandse vlag bij zich, die zag ik voor het eerst.” In een nabij gelegen weiland hield de opgetogen groep halt. Er zaten nog Duitsers in de buurt. “De volgende ochtend speelden wij kinderen weer buiten en zagen we Duitse soldaten met hun handen in de nek langs lopen. Amerikaanse soldaten liepen ernaast met geweren in de aanslag. Toen ging de vlag echt uit.” Enkele dagen later ging de familie Comans terug naar huis in Blauwdorp.

Als Comans en zijn familie anno 2009 buiten de mergelgrot knipperen met hun ogen tegen het daglicht, kijkt de oud-Maastrichtenaar met een goed gevoel terug op die dagen: “Het was voor mij als kind één groot avontuur.”

Opmerking: De ondergrondse bakkerij is naar mijn mening nooit gebruikt, wellicht dat mijnheer Comans deze herinnering ergens anders vandaan heeft – Frank

Bron:  Stadskrant de Ster – vrijdag 11 september 2009 – Sjak Planthof

The post Herinneringen aan ondergrondse kinderdagen in de Zonneberg appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Voor de bergloper die graag legaal de Zonneberg wil bezoeken bestaat sinds mei 1996 de RRB (Regeling Recreatief Berglopen). Deze regeling geeft berglopers de mogelijkheid op vrijdagavond van 19:30 – 24:00 uur legaal de bijzondere onderaardse gangen van de Zonneberg te bezoeken. De eigenaar van de Sint Pietersberg, Natuurmonumenten, gaf reeds ten behoeven van wetenschappelijk onderzoek individuele vergunningen en had men een overeenkomst met de VVV- Maastricht voor toeristische exploitatie. Aangezien de Zonneberg op veel Berglopers een bijzondere aantrekkingskracht heeft en men wilde voorkomen dat de berg continue illegaal werd bezocht, met alle gevolgen van dien, bleek deze regeling een gouden greep. Tientallen fanatieke berglopers van jong tot oud maken hier gebruik van.

Berglopers die gebruik willen maken van de RRB zullen dit met een schriftelijk verzoek moeten doen. Hiervoor moet je wel aan enkele eisen voldoen. Als aanvrager dien je meerderjarig te zijn, bekend te zijn met de belangen van Verenging Natuurmonumenten en een proeve van bekwaamheid moeten afleggen.
Als je aan deze eisen voldoet mag je op vrijdagavond tegen betaling van € 1.00 per persoon de gangen bezoeken.

Afgelopen vrijdagavond (27 febr. 2009) was het mijn beurt om de proef af te leggen onder leiding van examinator Alex Mordang. Om niet de hele proef te verklappen aan diegene die deze in de toekomst nog moeten afleggen, volgt hier een korte, gecensureerde versie van deze leuke (en geslaagde) avond.
Om 20:00 uur moest ik me melden in het gidsenhok op slavante om mij in te schrijven voor deze avond. Hierna liepen we met zijn drieën naar de hoofdingang, onderwijl Alex mij in het kort nogmaals de regels uitlegde. Eenmaal binnen ben ik aan de beurt. Mij wordt gevraagd naar een bepaald punt te lopen (zonder hulp en kaart natuurlijk) en ondertussen, als ik dat al weet, links en rechts uitleg te geven over de Zonneberg. Het afgelopen jaar ben ik reeds diverse malen als introducé meegelopen en het gevraagde blijkt niet al te moeilijk, het eerste punt is snel bereikt. Alex neemt zich gelukkig de tijd en wijst mij hier en daar op afbeeldingen en opschriften die ik nog nooit had gezien, zodat de avond niet alleen maar ‘van punt tot punt lopen’ is. Als laatste hebben we nog het padvindersgat bezocht, deze doorgang naar ‘Noord’ geld als ‘Nooduitgang’. Zo rond tien uur bleek dat ik mijn weg in deze groeve goed genoeg kon.

Voor verdere uitleg kun je hier de site van de RRB bezoeken: Regeling recreatief Berglopen

The post RRB – Regeling Recreatief Berglopen Sint-Pietersberg appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.

Naar aanleiding van de lopende en aankomende ontginningsvergunning van de ENCI, schreef National Geographic Magazine in hun februarinummer een interessant stuk over de Sint Pietersberg. In het ‘kort’ (9 pagina´s) beschrijft men de geschiedenis van de Sint Pietersberg en de rol van de ENCI hierin.

…de hoge ENCI-schoorsteen, die onbewust doet vrezen dat de berg in rook opgaat…

De schrijver laat daarnaast enkele berglopers aan het woord en verteld verder over de mergelwinning in het algemeen. Enkele mooie foto´s van Chris keulen verfraaien het geheel.

Via onderstaande link vind je meer info en kun je je mening geven op een forum waar de volgende vraag gesteld wordt; ‘De mergelwinning in de Sint Pietersberg moet stoppen. Wat vindt u van deze stelling?’ – Deze stelling zal voor mij persoonlijk niet moeilijk te beantwoorden zijn!

De Gouden Berg

Instituut Europa Subterranea

The post De gouden berg – National Geographic Magazine appeared first on De Limburgse Mergelgrotten.